Hoe eerlijk is het systeem van betalen of politie? ‘Je krijgt meteen een pinapparaat onder je neus’

Steeds vaker worden bezoekers van festivals en klanten in supermarkten geconfronteerd met een ongebruikelijk dilemma: betalen voor een boete of aangifte bij de politie. Deze ontwikkeling, waarbij beveiliging en winkelpersoneel de keuze aanbieden tussen een directe betaling en een melding bij de autoriteiten, roept vragen op over de eerlijkheid en de impact van dergelijke praktijken. ## De Opkomst van 'Betalen of Politie' Het fenomeen van ‘betalen of politie’ wint terrein in zowel de evenementenindustrie als de retailsector. Op festivals zoals Dominator in Eersel worden bezoekers die worden betrapt met drugs of diefstal nu soms de optie geboden om een boete te betalen en toch binnen te mogen, in plaats van direct aangifte te doen. Een vergelijkbare praktijk speelt zich al langer af in supermarkten, waar klanten die bij steekproeven worden aangehouden en afwijkingen op hun kassabon worden geconstateerd, vaak de voorkeur geven aan een directe betaling om verdere complicaties te vermijden. Deze ontwikkeling is een verschuiving in de manier waarop overtredingen worden afgehandeld. Traditioneel zouden dergelijke situaties direct leiden tot een melding bij de politie, maar de toenemende complexiteit van beveiliging en de wens om escalatie te voorkomen, hebben geleid tot deze alternatieve aanpak. De praktijk lijkt te zijn geïnspireerd door de wens om de orde te handhaven zonder onnodig de politie te belasten en de publieke orde te verstoren. De keuze voor ‘betalen of politie’ lijkt te zijn ontstaan uit een pragmatisch oogpunt, waarbij de afweging wordt gemaakt tussen de kosten en de impact van een politiemelding. Het is een poging om een oplossing te bieden voor relatief kleine overtredingen, die vaak niet leiden tot een strafblad, maar wel tot veel gedoe en administratieve rompslomp. ## Achtergrond en Context De praktijk van ‘betalen of politie’ is niet los te zien in de context van de toenemende druk op de politie en de beveiligingsdiensten. De politie heeft al jaren te maken met een tekort aan personeel en een toenemende werkdruk. Dit leidt ertoe dat er steeds meer behoefte is aan alternatieve manieren om orde te handhaven, zonder direct de politie te belasten. Ook de groei van de evenementenindustrie en de toenemende complexiteit van beveiliging spelen een rol. Festivals en andere evenementen trekken vaak duizenden bezoekers, en het is onmogelijk voor de politie om overal aanwezig te zijn. Beveiligingsdiensten worden daarom steeds vaker ingezet om de orde te handhaven en kleine overtredingen af te handelen. De vergelijkbare praktijk in supermarkten is een gevolg van de toename van zelfscan systemen en de daaruit voortvloeiende mogelijkheden voor diefstal. Supermarkten proberen de verliezen door diefstal te minimaliseren, en ‘betalen of politie’ is een manier om klanten te ontmoedigen om te stelen zonder direct de politie te betrekken. ## Reacties en Gevolgen De opkomst van ‘betalen of politie’ heeft geleid tot gemengde reacties. Sommige mensen vinden het een pragmatische oplossing voor kleine overtredingen, terwijl anderen het zien als een vorm van belastingontduiking of een aantasting van de rechtsstaat. Chrissie Bogaards, een 23-jarige uit Eindhoven, gaf aan dat ze het ‘flauw’ zou vinden om zo gepakt te worden, maar dat ze in de praktijk waarschijnlijk zou betalen om verdere problemen te vermijden. De angst voor de gevolgen voor de Verklaring Omtrent Gedrag (VOG) is een belangrijke factor in de beslissing om te betalen. Een strafblad, of zelfs een melding bij de politie, kan de aanvraag voor een VOG in de weg staan, wat voor mensen die in bepaalde sectoren werken, zoals het onderwijs, een groot probleem kan zijn. De mogelijke gevolgen van deze praktijk zijn complex. Enerzijds kan het de druk op de politie verminderen en de publieke orde handhaven zonder onnodige escalatie. Anderzijds kan het leiden tot een acceptatie van kleine overtredingen en een ondermijning van de rechtsstaat. De vraag is of deze pragmatische aanpak op de lange termijn deugt en of het niet leidt tot een verandering in de manier waarop de samenleving omgaat met overtredingen.