Erik ten Hag en het speelse Ajax van 2019

## Ajax’s Tactische Vernuft en de Onderwaardering van Erik ten Hag Amsterdam – Erik ten Hag, de inmiddels wereldwijd bekroonde coach van Ajax, heeft een unieke en bewonderde speelstijl gecreëerd die doet denken aan de gloriedagen van het Nederlandse voetbal, maar die in eigen land lange tijd met scepsis werd ontvangen. Zijn succes, gekenmerkt door een intelligente balcirculatie en een overweldigende tactische aanpak, staat in schril contrast met de aanvankelijke twijfels over zijn geschiktheid als coach van de Amsterdammers. Het Ajax van ten Hag, dat in 2019 op het hoogtepunt van zijn Champions League-succes verkeerde, werd door voetbalanalist Michael Cox, auteur van het toonaangevende voetbaltactiekblog Zonal Marking, omschreven als “indrukwekkend” en een “klasieke, natuurlijke manier van spelen.” Cox, met een Twitter-aanhang van 225.000, was gefascineerd door de manier waarop Ajax, met een combinatie van zelfopgeleide spelers en slimme aanwinsten, de bal controleerde en de tegenstander uitlokte. De overwinningen op Real Madrid, een club die eerder drie Champions League-seizoenen domineerde, toonden de kracht van deze aanpak. De tactische vernieuwing was zichtbaar in de manier waarop Ajax zones op het veld overbelastte, met zes of zeven spelers die in een strakke combinatie een kans creëerden. Een voorbeeld hiervan was de vroege kans in de returnwedstrijd tegen Juventus, waarbij een reeks van passes en hakjes leidde tot een gevaarlijke situatie. Deze speelstijl, die Cox vergelijkt met de filosofie van Johan Cruijff, vormt een duidelijke breuk met de traditionele Nederlandse voetbalstijl. Cruijff’s visie, gebaseerd op balbezit, creativiteit en beweging, heeft de Nederlandse voetbalcultuur diepgaand beïnvloed. Ten Hag lijkt deze principes te hebben omarmd en te hebben gecombineerd met moderne tactische inzichten, waardoor een uniek en effectief spelmodel is ontstaan. De acceptatie van ten Hag was echter niet vanzelfsprekend. Sportjournalist Hugo Camps schildert in zijn column een beeld van een coach die voortdurend te maken had met scepsis en kritiek, vooral vanuit de Randstad. Zijn "Tukkerse" achtergrond, met een kenmerkend accent, werd door sommigen als een obstakel gezien. De nostalgie naar iconische figuren als Cruijff en Louis van Gaal, die in het verleden de club naar succes leidden, maakte het voor ten Hag moeilijk om zich te bewijzen. Hij werd vaak weggezet als een "slagboomwachter" en er werd getwijfeld aan zijn intellectuele capaciteiten. De directie van Ajax leek aanvankelijk weinig interesse te hebben in zijn visie, en de kritiek in de media, met name in De Telegraaf, was hard en constant. Ten Hag negeerde deze kritiek echter en bleef trouw aan zichzelf. Hij liet zich niet beïnvloeden door de verwachtingen van buitenaf en ontwikkelde zijn eigen, unieke stijl. Zijn pragmatische aanpak en onconventionele kledingkeuze, die hem deden lijken op een ouderling op weg naar de kerk, droegen bij aan het beeld van een coach die zich niet conformeerde aan de traditionele voetbalnormen. De overwinningen, en met name de eclatante uitschakeling van Real Madrid, veranderden de perceptie van ten Hag drastisch. Na de wedstrijd tegen Juventus, waarin een subtiele tactische ingreep – het hoger positioneren van Frenkie de Jong en Donny van de Beek en het lager positioneren van Lasse Schöne – resulteerde in een vernietigende overwinning, werd hij door de Ajax-gemeenschap met lof overladen. De tactische vernuft van de coach werd erkend en de kritiek verstomde. De situatie illustreert een bredere trend in het voetbal: de acceptatie van innovatieve tactische benaderingen en de erkenning van coaches die zich niet laten leiden door traditionele verwachtingen. Ten Hag’s succes met Ajax heeft niet alleen de club naar nieuwe hoogten gebracht, maar heeft ook aangetoond dat succes niet noodzakelijkerwijs gepaard gaat met een bepaalde achtergrond of een bepaalde manier van doen. Zijn verhaal is een inspiratie voor coaches en spelers die zich willen onderscheiden en hun eigen pad willen bewandelen. De historische context is belangrijk. Nederlandse voetbalcoaches hebben een lange en succesvolle traditie in het buitenland, van Rinus Michels tot Guus Hiddink en Louis van Gaal. Ten Hag voegt zich nu bij deze prestigieuze lijst, en zijn succes met Ajax heeft zijn positie in de Nederlandse voetbalgeschiedenis verstevigd. Zijn verhaal laat zien dat het soms nodig is om conventies te doorbreken en je eigen weg te volgen om succes te behalen. De mogelijke gevolgen van Ten Hag’s succes zijn aanzienlijk. Zijn tactische filosofie kan een invloed hebben op de manier waarop voetbal in Nederland en daarbuiten wordt gespeeld. Zijn verhaal kan ook jonge coaches inspireren om hun eigen, unieke stijl te ontwikkelen en zich niet te laten leiden door de verwachtingen van anderen. En, misschien wel het belangrijkste, heeft Ten Hag de Ajax-supporters een herinnering gegeven aan de glorie van het Nederlandse voetbal. ## Kernfeiten - Erik ten Hag creëerde een speelstijl die doet denken aan de gloriedagen van het Nederlandse voetbal. - Ten Hag werd aanvankelijk met scepsis ontvangen vanwege zijn "Tukkerse" achtergrond en pragmatische aanpak. - De uitschakeling van Real Madrid en de overwinning op Juventus veranderden de perceptie van Ten Hag. - Een subtiele tactische ingreep in de wedstrijd tegen Juventus leidde tot een vernietigende overwinning. - Ten Hag’s succes heeft een invloed op de manier waarop voetbal in Nederland en daarbuiten wordt gespeeld. ## Achtergrond De acceptatie van Erik ten Hag als Ajax-coach was een proces van geleidelijke erkenning. Zijn innovatieve tactische aanpak, die gebaseerd is op balbezit, creativiteit en beweging, werd aanvankelijk bekritiseerd vanwege zijn afwijking van traditionele Nederlandse voetbalstijlen. De aanvankelijke scepsis was deels gebaseerd op zijn regionale achtergrond en zijn pragmatische persoonlijkheid, die contrasteerden met de meer "wereldse" coaches die in het verleden bij Ajax succes hadden. De overwinningen op Real Madrid en Juventus, en de daaruit voortvloeiende lof, hebben de perceptie van Ten Hag radicaal veranderd en hebben zijn positie als een van de meest succesvolle Ajax-coaches van de moderne tijd verstevigd. Dit verhaal illustreert de complexiteit van het accepteren van verandering en innovatie in een sport die vaak wordt gedomineerd door traditie en nostalgie. ## Media perspectief NRC Handelsblad presenteert in de artikelen een genuanceerd beeld van Erik ten Hag. NRC Sport, met de analyses van Michael Cox en Hugo Camps, belicht zowel de tactische vernuft van Ten Hag als de aanvankelijke weerstand die hij ondervond. Cox’s artikel focust op de technische aspecten van het spel en de vergelijking met Cruijff, terwijl Camps de persoonlijke en culturele aspecten van Ten Hag’s verhaal benadrukt, met de nadruk op de kritiek en de latere acceptatie. Beide artikelen dragen bij aan een compleet beeld van de coach en zijn impact op Ajax.