Vakantieparken blijven groeien: 4000 parken, 135.000 huisjes en kopers die vaak direct aftikken

## Waddeneilanden onder druk: Vakantiewoningen verdringen lokale bewoners en drijven prijzen op De Waddeneilanden, ooit een oase van rust en authenticiteit, staan onder toenemende druk van de groeiende populariteit van vakantiewoningen. Nieuwe cijfers van het Kadaster laten zien dat het aantal vakantieparken en vakantiewoningen op de eilanden exponentieel is toegenomen, met aanzienlijke gevolgen voor de lokale woningmarkt en de leefbaarheid voor permanente inwoners. Op sommige eilanden, zoals Terschelling en Ameland, vormen vakantiewoningen nu de meerderheid van de totale woningvoorraad, wat leidt tot een schaarste aan betaalbare woningen voor de lokale bevolking en een sterke stijging van de huizenprijzen. Het Kadaster heeft voor het eerst een gedetailleerd onderzoek gepubliceerd waarin het aantal vakantiewoningen per gemeente wordt afgezet tegen het aantal reguliere woningen. Uit dit onderzoek blijkt dat de Waddeneilanden een uitzonderlijke situatie kennen. Op Ameland is bijna 60 procent van de woningen een vakantiewoning, gevolgd door Vlieland (49 procent), Texel (40 procent), Terschelling (35 procent) en Schiermonnikoog (33 procent). Deze cijfers overtreffen de verhouding in andere toeristische regio’s in Nederland aanzienlijk. De populariteit van de Waddeneilanden als vakantiebestemming is de belangrijkste drijfveer achter deze ontwikkeling. De unieke natuur, de rust en de relatieve afgelegenheid trekken steeds meer toeristen aan, die vaak op zoek zijn naar een tweede verblijf of een vakantiewoning om te verhuren. Texel, het grootste Waddeneiland, telt momenteel 104 vakantieparken met in totaal 2820 vakantiewoningen. De vraag naar deze woningen is zo groot dat de prijzen de pan uit tilt. Waar de gemiddelde prijs van een vakantiewoning in Nederland in 2025 €240.000 was, ligt het gemiddelde op de Wadden aanzienlijk hoger, boven de €500.000. Deze hoge prijzen zijn opvallend, aangezien de vakantiewoningen op de Waddeneilanden vaak niet groter zijn dan reguliere woningen en zelden beschikken over een grote tuin. De situatie leidt tot een toenemende spanning tussen toerisme en lokale bevolking. De concurrentie om woningen is moordend en maakt het voor jonge mensen, starters en werknemers in de lokale dienstverlening steeds moeilijker om een betaalbare woning te vinden. Dit leidt tot een krimp van de lokale gemeenschap en een verlies van vitaliteit op de eilanden. De lokale economie, die sterk afhankelijk is van toerisme, wordt op termijn ook bedreigd door het wegvallen van de lokale werkgelegenheid en de diensten die essentieel zijn voor de permanente bewoners. De groei van vakantieparken en vakantiewoningen is niet nieuw. De afgelopen decennia is er al een gestage toename geweest, maar de recente jaren hebben een versnelling laten zien. Factoren zoals de toenemende populariteit van vakantieverhuur via platforms als Airbnb en Booking.com, de lage rentevoeten en de zoektocht naar veilige investeringen hebben bijgedragen aan de stijgende vraag. De pandemie heeft deze trend verder versterkt, omdat mensen meer behoefte hebben aan vakantiebestemmingen dicht bij huis en minder afhankelijk zijn van het openbaar vervoer. De Waddeneilanden hebben een lange geschiedenis van toerisme, maar de huidige situatie is anders dan in het verleden. Eerder was toerisme vaak een aanvulling op de lokale economie, gebaseerd op visserij en landbouw. Nu is toerisme de dominante factor geworden, wat leidt tot een verandering in de sociale structuur en de identiteit van de eilanden. De lokale overheden staan voor de uitdaging om een balans te vinden tussen de economische voordelen van toerisme en de leefbaarheid voor de permanente inwoners. Er wordt gesproken over maatregelen zoals het beperken van het aantal vakantiewoningen, het stimuleren van de bouw van sociale huurwoningen en het reguleren van de vakantieverhuur. De effectiviteit van deze maatregelen is echter nog onzeker, gezien de economische belangen die hierbij betrokken zijn. De situatie op de Waddeneilanden is een waarschuwing voor andere toeristische regio’s in Nederland. De druk op de woningmarkt neemt toe en de leefbaarheid van lokale gemeenschappen staat op het spel. Het is essentieel dat er nu wordt ingegrepen om de balans te herstellen en de unieke karakteristieken van de Waddeneilanden te behouden voor toekomstige generaties. De discussie over de juiste balans tussen toerisme en lokale bevolking zal de komende jaren ongetwijfeld intenser worden. ## Kernfeiten * Op de Waddeneilanden is een aanzienlijk deel van de woningen een vakantiewoning, soms meer dan de helft. * Ameland heeft het hoogste percentage vakantiewoningen (59%). * De prijzen van vakantiewoningen op de Waddeneilanden liggen aanzienlijk hoger dan het landelijk gemiddelde. * De groeiende populariteit van vakantiewoningen leidt tot een schaarste aan betaalbare woningen voor lokale bewoners. * De situatie creëert spanning tussen toerisme en lokale bevolking en bedreigt de leefbaarheid op de eilanden. * Texel heeft het meeste vakantieparken en vakantiewoningen. * De pandemie heeft de trend van vakantiewoningen verder versterkt. * Lokale overheden overwegen maatregelen om de situatie te reguleren. * De Waddeneilanden vormen een waarschuwing voor andere toeristische regio's in Nederland. * De economische belangen rondom toerisme maken het vinden van een oplossing complex. ## Achtergrond De situatie op de Waddeneilanden is een microkosmos van een bredere trend in Nederland: de toenemende commercialisering van de woningmarkt en de druk van toerisme op lokale gemeenschappen. De Waddeneilanden, met hun unieke natuurlijke schoonheid en relatieve afgelegenheid, zijn bijzonder kwetsbaar voor deze ontwikkelingen. De groeiende vraag naar vakantiewoningen drijft de prijzen op en maakt het voor lokale bewoners steeds moeilijker om een betaalbare woning te vinden. Dit leidt tot een verlies van sociale cohesie en een bedreiging van de lokale economie. De situatie vereist een heroverweging van het beleid rondom toerisme en woningbouw, met als doel een duurzame balans te vinden tussen economische groei en leefbaarheid. De problematiek op de Waddeneilanden is niet uniek, maar de intensiteit van de situatie maakt het een urgent onderwerp van discussie en actie. ## Media perspectief Het Kadaster presenteert de informatie primair als een feitelijke constatering van een trend, met de nadruk op de cijfers en de economische gevolgen. Dennis Naaktgeboren, de verslaggever van het artikel, benadrukt de impact op de lokale bevolking en de toenemende spanning tussen toerisme en wonen. De toon is objectief en feitelijk, zonder een expliciete mening te geven over de oorzaken of oplossingen. De focus ligt op de constatering van het probleem en de potentiële gevolgen voor de Waddeneilanden.