De Europese Centrale Bank (ECB) staat donderdag hoogstwaarschijnlijk een belangrijke aankondiging te doen over de nieuwe serie eurobiljetten, die een flinke opfrisbeurt vereisen om de saaie en gedateerde uitstraling te vervangen en de toenemende valsmint te bestrijden. Burgers krijgen naar verwachting de kans om te stemmen op hun favoriete ontwerp, dat kan variëren van iconische figuren tot bijzondere vogelsoorten.
De huidige eurobiljetten, in omloop sinds de introductie van de euro, worden algemeen beschouwd als visueel onopvallend en weinig inspirerend. De gestileerde poorten en doorkijkjes, bedoeld om een neutrale Europese identiteit te creëren, vielen bij het publiek niet in de smaak en werden als 'vlees noch vis' ervaren. De ECB erkent nu de noodzaak van een herziening, niet alleen om de aantrekkelijkheid te vergroten, maar ook om de beveiliging tegen valsmint te verbeteren, een steeds groter wordend probleem.
Grafisch ontwerpers mochten in het geheim inzendingen doen voor de nieuwe serie, waarbij de keuze viel tussen afbeeldingen van beroemde personen en iconische vogelsoorten. Deze shortlist werd in 2025 vastgesteld, waarmee een duidelijk afscheid wordt genomen van de abstracte symboliek van de eerste twee series. De ECB wil nu de mening van de Europese burgers horen voordat een definitieve beslissing wordt genomen, wat een zeldzame gelegenheid is voor directe inspraak.
President Christine Lagarde van de ECB zal donderdagmiddag de kandidaten presenteren en het proces voor de publieke stemming toelichten. De verwachting is dat de nieuwe biljetten over enkele jaren in omloop zullen komen, een moment dat met spanning wordt afgewacht door verzamelaars en het grote publiek.
De discussie over het ontwerp van bankbiljetten is niet nieuw. In het verleden hebben verschillende landen geëxperimenteerd met uiteenlopende afbeeldingen, vaak met als doel een nationale identiteit of historische gebeurtenis te vieren. De Nederlandse biljetten uit het begin van de twintigste eeuw, bijvoorbeeld, toonden vaak portretten van bekende Nederlanders of afbeeldingen van historische gebouwen.
De keuze voor abstracte symboliek bij de introductie van de euro was een poging om een pan-Europees gevoel te creëren, maar bleek uiteindelijk een misrekening. De nieuwe aanpak, waarbij beroemde personen en vogelsoorten in overweging worden genomen, is een poging om een meer herkenbare en aantrekkelijke uitstraling te creëren, terwijl de nadruk ligt op cultureel erfgoed en de natuurlijke schoonheid van Europa.
Volgens kenner Patrick Plomp, auteur van diverse catalogi over Nederlandse bankbiljetten, is het belangrijk om te beseffen dat bankbiljetten altijd een emotionele waarde hebben. "Mensen hebben een mening over geld, en dat geldt zeker voor bankbiljetten," zegt hij. "Ze vallen snel in de smaak of niet, en het is moeilijk om dat te voorspellen."
De aankondiging van de nieuwe eurobiljetten heeft al tot veel speculatie geleid. Op sociale media zijn discussies gaande over welke personen en vogelsoorten het meest geschikt zijn om op de biljetten te figureren. Er is ook veel interesse in de beveiligingsmaatregelen die in de nieuwe biljetten zullen worden geïntegreerd, om valsmint te voorkomen.
De mogelijkheid voor burgers om te stemmen op hun favoriete ontwerp wordt als een positieve ontwikkeling gezien. Het geeft de Europese burgers een gevoel van betrokkenheid bij de euro en kan bijdragen aan een groter draagvlak voor de Europese munt. Echter, de keuze voor een ontwerp dat alle culturen en achtergronden in Europa vertegenwoordigt, blijft een uitdaging.