De Belgische voetbalbond test een alternatief voor de traditionele VAR, waarbij coaches de mogelijkheid krijgen om discutabele beslissingen aan te vechten via een 'challenge'-systeem. Dit innovatieve systeem wordt geïntroduceerd in de Challenger Pro League, het tweede niveau van het Belgische voetbal, en zou een oplossing kunnen bieden voor competities waar de kosten van een volledige VAR-installatie te hoog zijn.

Wat is er gebeurd?

De Challenger Pro League in België introduceert een nieuw systeem, de Football Video Support (FVS), waarmee coaches de mogelijkheid krijgen om bepaalde beslissingen van de scheidsrechter aan te vechten. Dit verschilt van de traditionele VAR, waarbij een videoscheidsrechter continu meekijkt en zelf kan ingrijpen. Bij de FVS is het de coach die een ‘challenge’ kan uiten, waarbij hij een discutabel moment aanvecht. Dit kan bij doelpuntmomenten, strafschopbeslissingen, directe rode kaarten en situaties waarbij een speler een gele of rode kaart ontvangt en dit mogelijk onterecht is.

Elke coach beschikt over twee 'challenges' per wedstrijd, plus een extra 'challenge' indien de eerste twee succesvol zijn. Om een challenge aan te vragen, geeft de coach een specifiek signaal aan de vierde official, die vervolgens de beelden beoordeelt. De scheidsrechter neemt uiteindelijk de beslissing op basis van de herhaling. Het systeem is ontworpen om een eerlijker en toegankelijker manier te bieden om potentieel onterechte beslissingen te herzien, zonder de hoge kosten die gepaard gaan met een volledige VAR-installatie.

De implementatie van de FVS is een reactie op de wens om een eerlijker competitie te garanderen, terwijl tegelijkertijd rekening wordt gehouden met de financiële realiteit van lagere divisies. Het systeem is niet nieuw in de sportwereld; vergelijkbare 'challenge'-systemen worden al gebruikt in sporten zoals tennis en hockey.

Achtergrond en context

De traditionele VAR (Video Assistant Referee) is een relatief kostbaar systeem dat niet voor elke competitie haalbaar is. De installatie en het onderhoud van de benodigde technologie, evenals de training van de videoscheidsrechters, vereisen aanzienlijke investeringen. Dit maakt het voor lagere divisies en competities vaak onbereikbaar. De FVS is ontwikkeld als een alternatief dat de voordelen van videobeoordeling biedt, maar tegen een lagere kostenpost.

De Keuken Kampioen Divisie, het derde niveau van het Nederlandse voetbal, heeft ook geen VAR-installatie, mede vanwege de hoge kosten. Dit illustreert de bredere uitdaging waarmee voetbalbonden en clubs worden geconfronteerd bij het implementeren van videotechnologie. De FVS biedt een potentieel model voor andere competities die een vergelijkbare dilemma’s ervaren.

De term ‘challenge’ is al gangbaar in andere sporten, waar spelers of coaches de mogelijkheid hebben om beslissingen van de scheidsrechter te laten heroverwegen. Het gebruik van dit concept in het voetbal is een poging om de transparantie en eerlijkheid van de wedstrijd te vergroten, terwijl de impact op de spelstroom en de autoriteit van de scheidsrechter wordt geminimaliseerd.

Reacties en gevolgen

De introductie van de FVS in de Challenger Pro League heeft positieve reacties opgewekt, met name van clubs die eerder de hoge kosten van een volledige VAR als een belemmering beschouwden. De mogelijkheid om potentieel onterechte beslissingen te herzien, wordt gezien als een stap voorwaarts in de eerlijkheid van de competitie.

Het is nog te vroeg om de volledige impact van de FVS te beoordelen. Het succes van het systeem zal afhangen van de effectiviteit van de beoordelingen en de acceptatie ervan door coaches, spelers en fans. Mogelijke nadelen zijn de kans op vertragingen in de wedstrijd en de mogelijke invloed op de autoriteit van de scheidsrechter.

De implementatie van de FVS kan een precedent scheppen voor andere competities die een betaalbaar alternatief voor de VAR zoeken. Het kan ook leiden tot verdere innovatie in de manier waarop videotechnologie wordt ingezet in het voetbal. De resultaten van de testfase in de Challenger Pro League zullen cruciaal zijn voor de toekomstige adoptie van dit systeem.