Knap sportief succes van Basaksehir of politiek vals spel?

## Ajax trotseert machtsverhoudingen en herrijst als Europese kracht Ajax heeft zich de afgelopen jaren op spectaculaire wijze teruggevochten naar de Europese top, een prestatie die de traditionele machtsverhoudingen in het voetbal op scherp stelt. De club, die ooit werd afgedaan als te klein voor de elite, heeft in korte tijd Real Madrid en Juventus uitgeschakeld in de Champions League, een ironische wending gezien de pogingen van deze clubs om een afgesloten Super League te creëren. Deze opkomst is niet alleen een sportief succes, maar ook een symbool van een veranderende voetbalwereld waarin traditionele waarden en de kracht van eigen jeugd weer belangrijker lijken te worden. De pogingen tot de oprichting van een Super League, begin 2016 geleid door clubs als Real Madrid en Juventus, toonden de ambitie van de Europese elite om een afgesloten competitie te creëren, waarin alleen de grootste en rijkste clubs zouden strijden om de eer en de miljoenen. Ajax, met zijn focus op jeugdopleiding en aanvallend voetbal, werd destijds als ongeschikt beschouwd om deel te nemen aan zo’n toernooi. De clubs zagen Ajax als een ‘liefde van vroeger’, die ze omarmden wanneer succesvol, maar niet als een serieuze concurrent. De club was simpelweg te klein, zowel financieel als qua status, om mee te kunnen doen met de ‘grootmachten’. Deze perceptie werd versterkt door de toenmalige dominantie van clubs die gesteund werden door rijke investeerders en staatsfondsen, een trend die het voetbal steeds meer transformeerde tot een arena voor zakelijke belangen en prestige. Andrea Agnelli, voorzitter van Juventus en afkomstig uit de Fiat-dynastie, was een van de drijvende krachten achter de Super League. Zijn strategie, gekenmerkt door snelle besluitvorming en een constante blik op nieuwe kansen, leidde tot de transfer van Cristiano Ronaldo naar Juventus in 2018, een investering van honderden miljoenen euro's. De terugkeer van Ajax op het Europese toneel is mede te danken aan de filosofie van voormalig technisch directeur Wim Jonk, die in 2017 in een interview met NRC benadrukte dat een structurele terugkeer naar de top van Europa nooit realistisch was. Hij pleitte voor een model gebaseerd op eigen jeugd en de principes van de legendarische trainer Johan Cruijff, die in 2016 zijn handen af trok van Ajax na conflicten met de technische leiding en de toenmalige trainer Peter Bosz. Cruijff, een icoon van het Nederlandse voetbal, was een fervent voorstander van aanvallend en aanvallend voetbal, en Jonk was zijn trouwste bondgenoot. De dood van Cruijff in 2016 was een pijnlijke klap voor Ajax, maar tegelijkertijd een katalysator voor verandering. Onder de leiding van trainer Erik ten Hag heeft Ajax een nieuwe generatie getalenteerde spelers ontwikkeld, waaronder onder anderen Matthijs de Ligt en Frenkie de Jong, die inmiddels succesvol zijn doorgebroken in de Europese top. De club heeft zich teruggeknokt van een periode van stagnatie en twijfel, en staat nu op de drempel van de halve finales van de Champions League, een prestatie die vrijwel ondenkbaar leek voor de rijkste tien clubs in Europa. De financiële situatie van Ajax is ook veranderd. Hoewel de club nog steeds buiten de top dertig rijkste Europese clubs valt, heeft het dit seizoen een recordomzet behaald, wat aantoont dat sportief succes ook financieel voordeel kan opleveren. Dit in contrast met clubs als Fenerbahce, Besiktas, Galatasaray en Trabzonspor, die traditioneel de Turkse competitie domineren, maar nu in grote financiële problemen verkeren. In Turkije heeft de club Basaksehir, opgericht door de gemeente onder leiding van president Erdogan, zich opgedrongen als een serieuze concurrent. Basaksehir, met een stadion dat een vliegende schotel lijkt en waar foto's van Erdogan prominent aanwezig zijn, symboliseert de opkomst van nieuwe machtsverhoudingen in het voetbal. De terugkeer van FC Twente naar de eredivisie, na een periode van financiële problemen en degradatie, is een parallel verhaal van wederopstanding. De club, die ooit de landstitel won, heeft zich opnieuw opgebouwd en keert terug naar de top van het Nederlandse voetbal. De viering van de promotie, met een schaal uitgereikt aan clubtopscorer Blaise N’Kufo, was een emotioneel moment voor supporters die de club door donkere tijden hebben gesteund. De opkomst van Ajax en de wederopstanding van FC Twente illustreren een veranderende voetbalwereld waarin de traditionele machtsverhoudingen verschuiven. De focus op jeugdopleiding, aanvallend voetbal en sportieve prestaties lijkt weer belangrijker te worden dan pure financiële kracht en prestige. De ironie van Ajax’ succes, gezien de pogingen van de Europese elite om een afgesloten competitie te creëren, is niet verloren gegaan. De club heeft niet alleen een sportieve triomf behaald, maar ook een statement gemaakt over de waarde van traditionele waarden en de kracht van een gemeenschap die achter haar club staat. ## Kernfeiten - Ajax heeft Real Madrid en Juventus uitgeschakeld in de Champions League. - Ajax werd in 2016 als te klein beschouwd voor een Super League. - Wim Jonk pleitte voor een Ajax-model gebaseerd op eigen jeugd en de principes van Johan Cruijff. - Basaksehir is opgekomen als een serieuze concurrent van de traditionele Turkse topclubs. - FC Twente is teruggekeerd naar de eredivisie na een periode van financiële problemen. - De poging tot een Super League toonde de ambitie van de Europese elite om een afgesloten competitie te creëren. - Ajax heeft een recordomzet behaald, wat aantoont dat sportief succes financieel voordeel kan opleveren. - Andrea Agnelli, voorzitter van Juventus, was een drijvende kracht achter de Super League. - De dood van Johan Cruijff was een katalysator voor verandering bij Ajax. - FC Twente vierde de promotie met een emotioneel moment voor supporters. ## Achtergrond De opkomst van Ajax en de wederopstanding van clubs als FC Twente weerspiegelen een verschuiving in de voetbalwereld. De focus op financiële macht en afgesloten competities, die in het verleden de sport domineerden, wordt nu uitgedaagd door een hernieuwde waardering voor traditionele waarden zoals jeugdopleiding, aanvallend voetbal en de band met de gemeenschap. De successen van clubs die deze waarden omarmen, tonen aan dat sportieve prestaties en een sterke fanbase uiteindelijk belangrijker kunnen zijn dan pure financiële kracht. Dit creëert een dynamische omgeving waarin de machtsverhoudingen in het voetbal constant in beweging zijn en nieuwe kansen ontstaan voor clubs die bereid zijn om af te wijken van de gevestigde orde. ## Media perspectief De verschillende bronnen benaderen het nieuws vanuit verschillende invalshoeken. NRC focust op de bredere context van de veranderende voetbalwereld en de filosofie achter Ajax' succes. De focus ligt op de historische vergelijkingen, de rol van Cruijff en de impact van de Super League-pogingen. Andere bronnen, zoals de berichtgeving over FC Twente, benadrukken meer de emotionele aspecten van de wederopstanding en de terugkeer naar de top. De berichtgeving over Basaksehir legt de nadruk op de opkomst van nieuwe machtsverhoudingen in het Turkse voetbal en de politieke dimensies die daaraan verbonden zijn.