Wachttijden van 1,5 jaar, patiëntenstops en acute zorg onder druk: tekort aan neurologen is nijpend

Een groeiend tekort aan neurologen in Nederland leidt tot schrijnende wachttijden voor patiënten, waardoor acute zorg in gevaar komt en ziekenhuizen genoodzaakt zijn bepaalde behandelingen uit te stellen of stop te zetten. De situatie, die zich landelijk voordoet, bedreigt de toegankelijkheid van specialistische zorg en roept vragen op over de toekomstige capaciteit van de Nederlandse gezondheidszorg. ## De toenemende zorgtekort Overal in Nederland ervaren patiënten langere wachttijden voor neurologische behandelingen, soms oplopend tot anderhalf jaar. Dit probleem is niet nieuw, maar lijkt zich nu verder te verspreiden van de randgebieden naar het binnenland, zoals blijkt uit de situatie in Hardenberg, waar wachttijden oplopen tot 110 dagen. De acute zorg, met name voor patiënten met een herseninfarct, staat onder druk, omdat er simpelweg niet genoeg neurologen beschikbaar zijn om alle noodzakelijke behandelingen te verlenen. Sommige ziekenhuizen hebben zelfs al maatregelen genomen, zoals het stilzetten of uitstellen van minder urgente behandelingen, om de beschikbare capaciteit te optimaliseren. De oorzaak van dit tekort ligt in een combinatie van factoren. Er worden simpelweg te weinig nieuwe neurologen opgeleid om het toenemende aantal patiënten te bedienen. Het aantal opleidingsplaatsen voor neurologen is beperkt, en de procedure om deze plaatsen te verhogen is traag en bureaucratisch. Hoewel de minister recentelijk heeft besloten om het aantal opleidingsplaatsen met elf te verhogen, wordt dit als een ontoereikende maatregel gezien om de huidige tekorten te compenseren. Het duurt immers jaren voordat deze nieuwe neurologen daadwerkelijk aan de slag kunnen. ## De achterliggende oorzaken De tekortschot aan neurologen is een complex probleem dat dieper gaat dan alleen het aantal opleidingsplaatsen. De verdeling van neurologen over het land is ook een factor; er is een ongelijke spreiding, waardoor sommige regio’s meer getroffen zijn dan andere. Daarnaast speelt het wegtrekken van neurologen uit minder aantrekkelijke gebieden een rol, waardoor de zorg in die regio’s verder onder druk komt te staan. De toenemende vergrijzing van de bevolking en de daarmee samenhangende toename van neurologische aandoeningen verergeren de situatie verder. De toenemende complexiteit van de zorg, met de introductie van nieuwe diagnostische en therapeutische methoden, vraagt ook meer van de beschikbare neurologen. ## Reacties en mogelijke oplossingen De Nederlandse Vereniging voor Neurologie (NVN) heeft herhaaldelijk de aandacht gevestigd op dit probleem en dringt aan op een structurele oplossing. De voorgestelde verhoging van het aantal opleidingsplaatsen wordt als een eerste stap gezien, maar wordt als ontoereikend beschouwd. Er wordt gepleit voor een meer integrale aanpak, waarbij ook de verdeling van neurologen over het land wordt verbeterd en er meer aandacht wordt besteed aan het behoud van neurologen in minder aantrekkelijke gebieden. Er wordt ook gesproken over het inzetten van andere zorgprofessionals, zoals physician assistants, om de werkdruk van neurologen te verlichten. De minister erkent het probleem en heeft aangegeven de situatie te zullen monitoren, maar concrete maatregelen om de tekorten structureel aan te pakken, blijven uit.