DOSSIER — SPECIAL EDITIE
Daan de Kort
De Voorzitter van de Corona-Enquête
VVD-er. Bijna blind. DJ. Wethouder op zijn 25e. En nu voorzitter van de commissie die moet uitzoeken wat de VVD-premiers deden tijdens corona. Het complete profiel.
Snelle Feiten
Volledige naam: Adriaan Harry John (Daan) de Kort
Geboren: 15 juli 1992, Veldhoven (Noord-Brabant)
Partij: VVD
Functie: Tweede Kamerlid (2021–heden)
Commissie: Voorzitter Parlementaire Enquête Corona (2024–heden)
Opleiding: BBA Bestuurskunde (Avans), premaster Leiden
Ogen: 96% blind sinds 2008 — ambassadeur Oogfonds
Alias: DJ Braille (2010–2018)
Woonplaats: Veldhoven
Rapport verwacht: December 2026
I. Wie Is Daan de Kort?
Adriaan Harry John de Kort — beter bekend als Daan — werd geboren op 15 juli 1992 in Veldhoven, een forensenwijk onder de rook van Eindhoven. Zijn ouders zijn makelaars in onroerend goed. Hij heeft een broer. Hij deed HAVO aan het Sondervick College in Veldhoven, voetbalde bij de lokale club Rood-Wit, en leek op weg naar een doorsnee Noord-Brabantse carrière.
Totdat in maart 2008 — hij was vijftien jaar oud — zijn wereld letterlijk verduisterde. In een paar dagen tijd verloor hij 96% van zijn gezichtsvermogen. Oorzaak: de groei van een van zijn schedelbotten beschadigde de oogzenuw. Het bot werd operatief verwijderd om totale blindheid te voorkomen. Wat overbleef: hij ziet alleen nog de contouren van zijn directe omgeving.
In plaats van te breken, begon hij een jaar later als DJ Braille te draaien op festivals en evenementen in de regio. Van 2010 tot 2018 deed hij dit naast zijn politieke werk. Hij richtte ook de studievereniging bestuurskunde S.V. Collegium mee op aan de Avans Hogeschool in Den Bosch, waar hij van 2010 tot 2015 bestuurskunde studeerde. Daarna deed hij een premaster aan de Universiteit Leiden (management publieke sector, afgerond 2018).
II. De Politieke Carrière
Eerste VVD-stappen
Fractieondersteuner VVD gemeenteraad Veldhoven. Start tegelijkertijd als DJ Braille.
VVD Jongerenafdeling
Medeoprichter VVD Jongerenafdeling Veldhoven. Lanceert ook veldhovenviertfeest.nl.
Brainport Development
Stage bij Brainport Development — het technologiecluster rondom Eindhoven (ASML, Philips, DAF). Eerste connectie met het regionale bedrijfsleven.
Gemeenteraad Veldhoven
Gekozen in gemeenteraad. Ondanks 6e plek op de lijst genoeg voorkeurstemmen. Tevens stage Penitentiaire Inrichting Vught.
Fractievoorzitter VVD Veldhoven
Neemt de scepter over van Peter Saris als fractieleider. Schrijft columns voor Liberaal Bestuur en De Uitstraling.
Jongste Wethouder Veldhoven ooit
Wordt op 25-jarige leeftijd wethouder Economie, Onderwijs en Sport — jongste in de Veldhovense geschiedenis. VVD wint 7 zetels, De Kort leidt coalitievorming. Voert gratis 2-uurs parkeren in centrum in.
Europees Blind Union
Lid Expert Team European Blind Union: onderzoek naar toegankelijkheid van verkiezingen voor slechtzienden. Tegelijk voorzitter Lokale Educatieve Agenda, bestuur Openbaar Basisonderwijs De Kempen, bestuur Platform C4 Campusgemeenten.
Tweede Kamer — plek 28
Gekozen met 5.714 voorkeurstemmen. Woordvoerder sociale zaken, BZK, arbeidsmarkt, participatiewet en toegankelijkheid.
Toegankelijkheidswebsite & Radio
Lanceert website om ontoegankelijke overheidswebsites te melden. Start radioshow 'De Kort in Den Haag' op Kempen FM met Theo Erkens.
Voorzitter Corona-Enquête
Benoemd als voorzitter van de Parlementaire Enquêtecommissie Corona — de grootste en meest politiek beladen commissie in jaren.
III. Netwerk & Connecties
VVD-fractie Tweede Kamer
- ▸Sophie Hermans (fractieleider)
- ▸Mark Rutte (oud-premier VVD — wiens beleid De Kort onderzoekt)
- ▸Dilan Yeşilgöz
- ▸Aukje de Vries (initiatiefnemer motie corona-enquête 2021)
Enquêtecommissie Corona
- ▸Songül Mutluer (GL-PvdA, ondervoorzitter)
- ▸André Poortman (CDA)
- ▸Annelotte Lammers (Groep-Markuszower)
- ▸Dion Huidekooper (D66)
- ▸Vertrokken: Anita Pijpelink, Peter Smitskam, Gideon van Meijeren, Rosanne Hertzberger
Regio Eindhoven / Brainport
- ▸Brainport Development (stage 2012-2013)
- ▸Platform C4 Campusgemeenten (bestuur 2018-2021)
- ▸Kernteam Voorzieningen Stedelijk Gebied Eindhoven
- ▸Werkvoorzieningschap Regio Eindhoven (bestuur)
- ▸Regionaal Werkbedrijf Zuid-Oost Brabant
Maatschappelijke Functies
- ▸Ambassadeur Oogfonds (2009–heden)
- ▸Raad van Toezicht Theater De Schalm Veldhoven (2023–heden)
- ▸Buitengewoon Ambtenaar Burgerlijke Stand (BABS)
- ▸Benelux Interparlementaire Assemblee (2025–heden)
- ▸Stichting Rick (kort, 2025)
IV. De Structurele Tegenstrijdigheid
Kernprobleem
Een VVD-er onderzoekt het VVD-beleid
Het coronabeleid werd uitgevoerd door de kabinetten Rutte III en Rutte IV — beide VVD-geleide coalitieregeringen. De premier was Mark Rutte (VVD). De coronaminister was Hugo de Jonge (CDA). De voorzitter van de parlementaire enquête die dit beleid moet onderzoeken is Daan de Kort — ook VVD. De Kort zat zelf niet in het kabinet, maar is lid van exact de partij wiens leiders het meeste te verliezen hebben bij harde conclusies.
Dat dit een probleem is, wordt breed erkend — ook buiten kritische kringen. Hoogleraar parlementaire geschiedenis Ronald Kroeze (Radboud Universiteit)wees erop dat eenheid van de commissie essentieel is, juist bij zo'n gepolariseerd onderwerp. Maar die eenheid is moeilijk te bewaken als de voorzitter structureel belangen heeft om zijn eigen partij te ontzien.
De Kort zelf benadrukt steeds dat alle commissieleden "hun partijpet moeten afzetten". Dat klinkt goed. Maar de vraag is of dat structureel mogelijk is wanneer de voorzitter zelf lid is van de partij die het meeste blootstaat aan kritiek.
V. De Grote Stoelendans
De commissie, formeel gestart op 30 januari 2024, heeft een indrukwekkende lijst van vertrekken en aankomsten gekend. Zo veel, dat parlementair historicus Bert van den Braak het functioneren van de commissie openlijk in twijfel stelde.
Claudia van Zanten (BBB)
vertrok
Fractie had haar elders nodig
Rosanne Hertzberger (NSC)
vertrok
Na vertrek NSC-staatssecretaris Achahbar
Pepijn van Houwelingen (FVD)
vertrok
Vaderschapsverlof
Gideon van Meijeren (FVD)
vertrok — kritisch
"Waarheidsvinding is mij volstrekt onmogelijk gemaakt." Mocht niet zelf vragen stellen aan Rutte, De Jonge, Koopmans, Van Dissel.
4 leden tegelijk
na verkiezingen okt 2025
Niet herkozen. De Kort overleefde op plek 20 — VVD haalde 22 zetels. Hij was de ENIGE overblijver.
Henk-Jan Oosterhuis (D66)
vertrok
Ging Financiën & Fiscaliteit doen na 2 maanden
Conclusie NRC (mei 2026):"Al die personele wijzigingen en perikelen bevorderen het functioneren van de commissie niet. Bijna werd de voorzitter niet herkozen, dan was de hele commissie verdwenen. Dat zou uniek zijn geweest."
Na de verkiezingen kwamen vier nieuwkomers die allen jong, onervaren zijn en geen aantoonbare kennis hebben van zorg, crisisbeleid of het coronadossier.
VI. De Van Meijeren-Rel: Wie Stelt de Vragen?
Onthulling mei 2025
FVD-kamerlid Gideon van Meijeren stapte in mei 2025 uit de commissie met een bom in zijn hand:
"De reden dat ik toetrad tot de commissie, was waarheidsvinding. Maar precies dat is mij volstrekt onmogelijk gemaakt."
— Gideon van Meijeren, FVD
Van Meijeren onthulde dat de ambtelijke staf van ~20 personen bepaalt welke vragen worden gesteld en door welk commissielid — nietde commissieleden zelf. Dit "om gestructureerd te werken". Hij eiste het recht om tien hoofdverantwoordelijken een half uur zelfstandig te mogen bevragen, onder wie:
De Kort ontkende dat Van Meijeren werd beperkt. Maar het feit dat de ambtelijke staf de vragen coördineert — en critici van het coronabeleid daarmee structureel gefilterd kunnen worden — bleef als een open wond achter.
VII. De Openbare Verhoren (2026)
Op 29 mei 2026 gingen de openbare verhoren eindelijk van start in de Enquêtezaal aan de Lange Houtstraat in Den Haag. Eerste getuigen: viroloog Marion Koopmans en oud-minister Bruno Bruins. Op 5 juni 2026 zei oud-NCTV-baas Pieter-Jaap Aalbersbergdat het ministerie van VWS "overbelast was en bij aanvang van de crisis niet alert genoeg".
De verhoren lopen door tot 10 juli 2026 (eerste week zomerreces). Het definitieve rapport wordt pas in december 2026 verwacht — ruim twee jaar na de start van de commissie.
De Kort zelf omschreef de enquête opmerkelijk: hij zei dat ze ook moet bijdragen aan "collectieve traumaverwerking". Dat is een heel andere framing dan "verantwoording afdwingen". Traumaverwerking vergeeft. Waarheidsvinding veroordeelt. Dat zijn twee fundamenteel andere doelen.
VIII. Analyse: Wat Drijft Daan de Kort?
De rechte lezing
De Kort is een gemotiveerde, ijverige politicus die ondanks een ernstige beperking een indrukwekkende lokale carrière opbouwde. Als wethouder op zijn 25e voerde hij concrete beloftes uit (gratis parkeren, toegankelijkheidsagenda). Zijn betrokkenheid bij toegankelijkheid voor mensen met een beperking is authentiek en langdurig. Hij is geen opportunist die op de VVD-trein sprong voor de glitter.
De kritische lezing
Hij is een VVD-backbencher zonder voorafgaande expertise in zorg, crisis of volksgezondheid die de grootste parlementaire enquête van de naoorlogse periode leidt. Zijn partij heeft structureel belang bij zachte conclusies. Hij overleefde de verkiezingen van 2025 met de kleinst mogelijke marge (plek 20, VVD haalde 22 zetels). Zijn commissie wisselde leden als sokken. En de ambtelijke staf — niet de gekozen volksvertegenwoordigers — lijkt de agenda te bepalen.
De structurele lezing
Of Daan de Kort zelf integer is, doet er misschien minder toe. Het systeem om hem heen is ingericht op beheer, niet op waarheidsvinding. Wie de vragen schrijft, schrijft de geschiedenis. Als dat de ambtelijke staf is, en niet de gekozen commissieleden, is de enquête per definitie een gecontroleerd circus. De kritiek van WantToKnow.nl — "coronaknutselclub" — is hard, maar de structurele kritiek van parlementaire historici, oud-commissielid Van Waveren en Van Meijeren wijst dezelfde kant op.
IX. De Cijfers
96%
Gezichtsvermogen verloren op 15-jarige leeftijd
25
Jongste wethouder in de geschiedenis van Veldhoven
87
Besloten voorgesprekken afgerond vóór openbare verhoren
~20
Ambtelijke stafleden die de vragen coördineren
1
Commissieleden na de 2025 verkiezingen: alleen De Kort
8+
Commissiewisselingen in 2 jaar tijd
dec 2026
Verwacht eindrapport — ruim 3 jaar na eerste motie
14e
Parlementaire enquête in Nederland sinds de jaren 80
Conclusie
Een Mens Met Karakter. Een Commissie Met Gebreken.
Daan de Kort is geen kwade genius. Hij is een politicus met een bijzonder persoonlijk verhaal, echte lokale wortels, en een aantoonbare passie voor toegankelijkheid en bestuur. Maar hij staat aan het hoofd van een commissie die geplaagd wordt door structurele problemen: een partijpolitiek tegenstrijdig voorzitterschap, een ambtelijke staf met te veel invloed op de vragen, een rotatiecarrousel van commissieleden zonder kennis van het dossier, en een framing die meer op verwerking dan op verantwoording is gericht.
Of het rapport van december 2026 echte antwoorden geeft — wie welke beslissingen nam, op basis van welke adviezen, met welke belangen — dat is de vraag waar Nederland al jaren op wacht. Tot die tijd is Daan de Kort de man die de sleutels van de kluis beheert.
Bronnen
• Wikipedia — Daan de Kort (EN)
• Parlement.com — A.H.J. (Daan) de Kort biografie
• NRC — "Onenigheid en véél personeelswisselingen: parlementaire enquête coronabeleid verloopt moeizaam" (mei 2026)
• De Andere Krant — "Enquête coronabeleid schijnvertoning"
• WantToKnow.nl — "Daan de Kort: voorzitter van de 'coronaknutselclub'"
• Tweede Kamer — Achtergrondinformatie enquêtecommissie Corona
• Tweedekamer.nl — Openbare verhoren corona-enquête (mei/juni 2026)
Gerelateerde Dossiers
Reacties
0 Reacties
Nog geen reacties. Wees de eerste!