Meer aanslagen met explosieven in West-Brabant, daling in Oost-Brabant

Het aantal aanslagen met explosieven in Nederland vertoont een verontrustende trend: terwijl het aantal landelijk stabiel blijft, zien West-Brabant en Zeeland een significante toename, terwijl Oost-Brabant juist een afname registreert. Deze regionale verschillen, gecombineerd met de algehele stijging van explosievenincidenten in de afgelopen jaren, roepen vragen op over de effectiviteit van bestaande preventieve maatregelen en de oorzaken van deze escalatie. ## Wat is er gebeurd? Uit cijfers, verkregen via een Woo-verzoek bij de politie, blijkt dat het aantal aanslagen met explosieven in West-Brabant in 2025 is gestegen van 86 in 2024 naar 129. Tegelijkertijd daalde het aantal incidenten in Oost-Brabant van 91 in 2024 naar 71 in 2025. Deze ontwikkeling is opvallend, gezien het feit dat het totale aantal explosievenincidenten in Nederland in 2025 vergelijkbaar was met dat van 2024, namelijk ruim 1500 aanslagen of pogingen daartoe. In 2023 lag dit aantal nog aanzienlijk lager, met ongeveer 900 incidenten. De recente vondst van een pijpbom en vuurwerkbom bij een asielzoekerscentrum in aanbouw in Nuenen, waarbij de politie en de explosieve opruimingsdienst van Defensie (EOD) werden ingezet, illustreert de ernst van de situatie. Deze incidenten, vaak gepleegd met illegaal vuurwerk of zelfgemaakte explosieven, hebben een groeiende impact op de veiligheid en leefbaarheid in verschillende delen van het land. Naast West-Brabant en Zeeland, zien ook de regio's Midden- en Oost-Nederland een toename van explosievenincidenten. De regio Amsterdam, Rotterdam, Noord-Holland en Oost-Brabant registreerden daarentegen een daling in het aantal explosievenincidenten, waarbij Amsterdam de grootste afname liet zien. Deze regionale verschillen suggereren dat de factoren die bijdragen aan explosievenincidenten niet uniform verdeeld zijn over Nederland en dat lokale omstandigheden een belangrijke rol spelen. ## Achtergrond en context De toename van explosievenincidenten in Nederland is een zorgwekkende ontwikkeling die zich al enkele jaren voordoet. In 2023 was er al een significante stijging ten opzichte van eerdere jaren, en de cijfers voor 2025 bevestigen deze trend. De oorzaken van deze toename zijn complex en waarschijnlijk een combinatie van factoren, waaronder de beschikbaarheid van illegale vuurwerk, de toenemende criminaliteit en de mogelijkheid van radicalisering. Het 'Offensief tegen Explosies', een initiatief van de overheid, is in het leven geroepen om het aantal aanslagen met explosieven te verminderen. Dit programma omvat diverse maatregelen, zoals gerichte handhaving, preventie en voorlichting. De effectiviteit van dit offensief lijkt echter beperkt, gezien de aanhoudende stijging van het aantal incidenten in bepaalde regio's. Burgemeester van Rotterdam en voorzitter van het Offensief tegen Explosies, Carola Schouten, is benaderd voor een reactie, maar heeft tot op heden niet gereageerd. Haar perspectief zou waardevolle inzichten kunnen bieden in de strategieën die worden ingezet om explosievenincidenten te voorkomen en de redenen waarom deze strategieën niet in alle regio's even succesvol zijn. ## Reacties en gevolgen De stijging van explosievenincidenten in West-Brabant en andere regio’s heeft geleid tot bezorgdheid bij lokale autoriteiten en bewoners. De angst voor aanslagen en de impact op de leefbaarheid zijn tastbaar. De politie heeft aangegeven extra middelen in te zetten om de veiligheid te waarborgen en de daders te identificeren en aan te pakken. De vondst van explosieven bij een asielzoekerscentrum in Nuenen roept vragen op over de mogelijke link tussen de toename van explosievenincidenten en de opkomst van asielzoekerscentra. Hoewel er geen direct bewijs is voor een causaal verband, is het belangrijk om de motivaties van de daders te onderzoeken en te begrijpen. De incidenten kunnen leiden tot een verhoogde spanning en polarisatie in de samenleving. De stabiliteit van het totale aantal explosievenincidenten op een hoog niveau ondanks de regionale verschillen, suggereert dat de huidige aanpak niet voldoende is. Er is behoefte aan een herziening van de strategieën en een intensievere samenwerking tussen de politie, de explosieve opruimingsdienst, lokale overheden en andere relevante instanties. De focus moet liggen op het aanpakken van de onderliggende oorzaken van de criminaliteit en het versterken van de sociale cohesie.